De nieuwe openSUSE 11.3 met KDE 4.4.4 is eerst bij Duitse tijdschriften te vinden (als Linux Magazine en Linux Intern), maar natuurlijk ook te downloaden van de site. De Linux KDE desktop, start direct van de cd/dvd, en van daaruit kan je ook een installatie doen op je harde schijf. Bij de start daarvan op een netbookje (Aspire One 1G/160G) kwam de melding dat het wat weinig geheugen was om tegelijk te installeren en verder te werken, maar de installatie verliep zelf verder normaal. Na een upgrade heb je bv Firefox 3.6. Eventueel voeg je wat softwarebronnen toe, bv packman:

[packman]
baseurl=http://ftp.gwdg.de/pub/linux/misc/packman/suse/factory/

Hoewel het een Duits tijdschrift was en de installatie in het Duits start, kan je toch als taal Nederlands kiezen: de installatieprocedure en het einddoel passen zich aan.

Helaas kan ik op het touchpad niet met de vinger tikken om een muisklik te krijgen; ik moet steeds op het knopje ernaast drukken om te “klikken”. Ik vind niet onmiddellijk mijn weg naar het venster met de instellingen van de desktop, “desktop settings” of zo, maar eigenlijk kijk ik er gewoon voorbij; het zit rechtstreeks onder het menu als “systeeminstellingen” en opent “Personal Settings”.

Daar zoek je naar toetsenbord en muisinstellingen, touchpad, en dan wordt de tekst terug Engels:

• Touchpad configuration,
• tabblad Tapping,
• Mouse clicks triggerd by tapping (staat in het midden): aktiveren door “Tapping with one finger ” = “Left mouse button” te kiezen in het drop down menu (stond oorspronkelijk af: “disabled”)
• Toepassen.

Netbooks hebben geen CD/DVD-drive. Distributies komen op CD/DVD als bijlage bij tijdschriften of als downloadbare “image” om zelf te “branden”. Gelukkig kan je ook een USB stick gebruiken (als die groot genoeg is om de distro te bevatten).

Een programma als KIIIb is hier niet de oplossing, maar je kan ook een “image” naar een USB-geheugen “branden” met dit command-prompt commando *:

Linuxbox:~ # dd if=ubuntu-9.04-netbook-remix-i386.img of=/dev/sdb bs=1M

* Alles wat op de USB memory stick staat wordt gewist. Eerste lezen, dan doen

Een netbook starten vanaf een ander medium betekent meestal bij het starten op “F12″ duwen om het startmedium te kiezen. Normaal zie je daar tussen de harde schijf, de cd/dvd drive als die er is – bv extern aangesloten – ook de “usb drive”. Kies die en start ervan. Ubuntu heeft een mooie traditie opgebouwd om met een “live” systeem te starten, en op de desktop daarvan een icoon te zetten om te installeren. Klik daarop. Het systeem waarin je gestart bent installeert (hier Ubuntu 9.04 Netbook remix), waarbij eerst de harde schijf in het vizier komt; op dit toestel een 160 Gb exemplaar.

Verklein de bestaande Linpus – of wat je er ondertussen nog hebt staan – partitie, of verwijder ze helemaal en installeer Ubuntu Netbook remix. Na installatie doe je alle mogelijke updates. In mijn geval heb ik zelfs een volledige versie-upgrade gedaan naar Ubuntu 9.10, wat goed verlopen is. De nieuwe notebook versie heeft een andere desktop: 9.04 heeft links de programma’s en rechts de plaatsen (documenten, mappen) staan, met in het midden een desktop met een paar iconen. De volgende versie heeft links een aantal keuzes waaronder favorieten (waarmee het rechste schermdeel opent), gegevens en mappen, en verder de programma’s per rubriek als kantoor, grafisch, internet, enz.
Hoewel ik na installatie de draadloze verbinding niet onmiddellijk aan de praat kreeg, heb ik me daar niet in verdiept: de onmiddellijke en opeenvolgende updates van versie en systeem vangen dat meestal op leert de ervaring, die hier klopte. De eindversie kan probleemloos werken met de draadloze netwerkverbinding (wat niet zo vanzelfsprekend is. Er is natuurlijk ook met kabel verbinding mogelijk (zo gebeurde de update), er is geluid, de webcam werkt (test met “cheese”). Om geluid/beelden te bekijken die van niet-vrije bronnen/formaten zijn, krijg je gelukkig hulp; bij het aanbieden van een mpeg filmpje werd me voorgesteld om een download te bevestigen om de codecs af te halen. Daarna speelde het filmpje af met de ingebouwde video-player (Totem).

Het is natuurlijk ronduit een schande dat een fabrikant eerst profiteert van het succes van “lichtgewicht” besturingssysteem Linux, en zich dan laat sponsoren om “alleen maar een ander besturingssysteem” te leveren. Dus:
Link naar ubuntu netbook remix
Maar beter nog is bewust enkel hardware te kopen waar al een of andere vorm van Linux opstaat. Harde munt (ergens/niet besteden) is de enige taal die we als gebruiker/consument kunnen hanteren.

Netbook gebruikt: acer aspire one met OpenSuse 11.1 op externe usb-HD, printer: netwerkprinter IBM netprint 24.

Zoals meestal start je cups met je browser op http://localhost:631/printers/

En hoewel deze pagina http://omniprint.sourceforge.net/changes.shtml
meldt dat de netprint24 nu ook ondersteund wordt, leverde dit geen werkende testprint, waarna ik teruggreep naar een driver voor de “HP LaserJet Series PCL 4/5, 1.3″ type in de Cups installatie. Printsysteem, printer adres en poort of wachtrijnaam: lpd://192.168.1.24/PASS. Bladformaat A4 en opties (dubbelzijdig draaien over lengte) instellen, en de proefprint werkte.
In de voorgeïnstalleerde Linpus werkt mijn printer nog niet.

Bestanden overzetten van een Acer Aspire One zonder harde schijf naar een andere Linux computer met meer opslagruimte:
- op de AA1 is ssh geïnstalleerd
- andere pc of server heeft ssh geïnstalleerd, ik ken zijn naam (dns naam server.myhouse.loc), of ip adres kan ook ipv naam: 192.168.1.250. Ik heb er een gebruikers account: pinguim.
Server kan ook een Linux pc zijn, maar moet ssh deamon draaien.

scp *.JPG pinguim@server.myhouse.loc
gaf eerst een foutmelding:

ssh: connect to host server.myhouse.loc port 22: Connection refused
lost connection

De ssh server draait op een andere poort dan de standaard poort 22. Dus moeten er wat meer parameters meegegeven worden. Welke zijn beschikbaar:

[user@localhost Photos]$ scp --help


usage: scp [-1246BCpqrv] [-c cipher] [-F ssh_config] [-i identity_file]
[-l limit] [-o ssh_option] [-P port] [-S program]
[[user@]host1:]file1 … [[user@]host2:]file2

Het aangepaste commando (met een eerste foute wachtwoordspelling)

[user@localhost Photos]$ scp -P 9022 ./*.JPG pinguim@server.myhouse.loc:/home/pinguim

The authenticity of host ‘[server.myhouse.loc]:9022 ([192.168.1.250]:9022)’ can’t be established.
RSA key fingerprint is a2:30:94:1f:41:66:88:cc:8c:3f:2e:ab:d3:b2:95:da.
Are you sure you want to continue connecting (yes/no)? yes
Warning: Permanently added ‘[server.myhouse.loc]:9022,[192.168.1.250]:9022′ (RSA) to the list of known hosts.
pinguim@server.myhouse.loc’s password:
Permission denied, please try again.
pinguim@server.myhouse.loc’s password:
CIMG1796.JPG 100% 2112KB 2.1MB/s 00:00
CIMG1797.JPG 100% 2180KB 2.1MB/s 00:00
CIMG1798.JPG 100% 2118KB 2.1MB/s 00:01
CIMG1799.JPG 100% 2099KB 2.1MB/s 00:00
CIMG1800.JPG 100% 2089KB 2.0MB/s 00:00
CIMG1801.JPG 100% 2148KB 2.1MB/s 00:00
CIMG1802.JPG 100% 2184KB 2.1MB/s 00:00
CIMG1803.JPG 100% 2097KB 2.1MB/s 00:01
CIMG1804.JPG 100% 2094KB 2.0MB/s 00:00
CIMG1805.JPG 100% 2101KB 2.1MB/s 00:00
CIMG1806.JPG 100% 2287KB 2.2MB/s 00:00
CIMG1807.JPG 100% 2292KB 2.2MB/s 00:00
CIMG1808.JPG 100% 2135KB 2.1MB/s 00:01
CIMG1809.JPG 100% 2148KB 2.1MB/s 00:00
CIMG1810.JPG 100% 2180KB 2.1MB/s 00:00
[user@localhost Photos]$

In de standaard bestandsbeheerder van Linpus, Thunar, vond ik niet onmiddellijk een manier om bv een ftp of smb verbinding te leggen naar een server. Ssh is heel universeel, licht te installeren, werkt snel en kan gescript worden.

Linpus, met Storage Expansion geladen (1G)

[user@localhost ~]$ free
             total       used       free     shared    buffers     cached
Mem:        504732     473544      31188          0     201452     119816
-/+ buffers/cache:     152276     352456
Swap:      1052248          0    1052248

Gestart van externe harde schijf OpenSuse 11.1 Kde 3.5:

linuxlacie:~ # free
             total       used       free     shared    buffers     cached
Mem:        501820     495948       5872          0      13252     212924
-/+ buffers/cache:     269772     232048
Swap:      1036184         24    1036160

Er zijn ondertussen een paar fijnafstellingen verschenen voor deze* combinatie**, zie link onderaan ***.

Ze beschrijven hoe er in /etc/modprobe.d dmv een bestand met tekst-inhoud parameters kunnen gezet worden voor je toestel.
Deze instellingen deed ik zelf:

linuxlacie:/etc/modprobe.d #
echo “alias snd-card-0 snd-hda-intel model= acer-aspire” > sound

linuxlacie:/etc/modprobe.d #
echo “options uvcvideo quirks=1″> uvcvideo

ps:
cat naamvandefile
geeft inhoud van de file

De eerste gaat over het geluid (werkte al wel dacht ik, ik heb tenmiste al opgenomen met audacity), de tweede over de webcam.

In diezelfde directory /etc/modprobe.d vond ik ook nog bestanden terug die te maken hadden met de thinkpad waarop de usb-disk oorspronkelijk werd geïnstalleerd; die heb ik eruit gehaald:
mv thinkpad_acpi /root/configDisabled/

* Blijkbaar is ZG5 het modelnummer van een Acer Aspire One.
** Zoals elders ongetwijfeld beschreven: een “diskloze” netbook die via F12 bij het inschakelen laat kiezen van een op de usb-poort aangesloten harde schijf te starten laat toe een tweede, totaal verschillende distributie te draaien.
*** en.opensuse.org/OpenSUSE_on_the_Aspire_One

De Linux versie van de Aspire One heeft op het toetsenbord een toets met een huisje. In de standaard geïnstalleerde Linpus Lite heeft die een functie: nl om terug te keren naar het typische eenvoudige startscherm met 4 categoriën toepassingen. Maar als je het systeem omschakelt naar een gewone desktop * (met het xfce muisje als achtergrond), verdwijnt ook de werking van die “home” toets; hij doet niets meer.

Er is een manier om de congtrole over die knop terug te krijgen** :
wijzig het bestand in je home directory, dat verborgen is (naam begint met een punt) en de naam heeft XHkeys.
Ga er naartoe in een terminal:
cd /home/user (of cd ~)
bekijk de inhoud met cat of een ander commando als less (q= exit):
[user@localhost ~]$ cat .XHkeys
Als je wijzigingen maakt in het bestand moet je ofwel herstarten ofwel, korter:
killall -HUP xhkeys
Onderstaand artikel maakt een wijziging om een toets van een extern aangesloten usb-klavier te gebruiken, lijkt me.

Ps: ik heb voor het gemak even vanuit de gewone Linpus software maar met uitgebreid rechtsklik menu, Midnight Commander geïnstalleerd: rechtsklik-menu, installeer software, search: “mc” . Daarmee kan je op de command prompt gemakkelijk navigeren en een tekst bewerken met mcedit mijntext.txt.

* instelling andere desktop: zie LinuxUser artikel Linpus Undressed
** zie http://the.taoofmac.com/media/Acer/Aspire%20One/AA1notes.html :
edit the {{{~/.XHkeys}}} file and replace key code 115 with 116 (that’s the code for the right-hand “super” key, which isn’t present on the built-in keyboard).

Om de “beginners-desktop” van de Acer Aspire One + Linpus Linux te vervangen door een gewone desktop moet je een configuratie-bestand veranderen. Dat gebeurt als root dus zorg dat je voorzichtig bent + backups hebt.

Neem een terminal. (documents, rechtsklik, terminal)
Wordt root (tik su en eventueel root wachtwoord)
Start mousepad met configuratiebestand geopend:
“mousepad /etc/xdg/xfce4-session/xfce4-session.rc”
Zoek de lijn met
client0command=xfdesktop-new
vervang (alleen) dat stuk door:
client0command=xfdesktop-xfce

Na inloggen krijg je dan de standaard XFCE desktop: met muis!

Om op een netbook een andere dan de standaard geleverde Linux distributie te installeren is een kleine omweg nodig; het toestel heeft natuurlijk geen CD/DVD lezer. Ik heb ook geen externe USB-dvd lezer, en heb geen zin om een speciale usb-key te prepareren.

Ik installeerde dus een nieuwe linux distributie op een externe usb-disk. Ik sluit die eerst aan op een andere laptop en doe daar de installatie naar de usb-disk; de harde schijf had ik uitgetrokken*.

Daarna de usb-disk aangesloten op de netbook (AA1), en de configuratie gedaan (hardware is natuurlijk verschillend). Zo snel mogelijk de repository van de DVD afzetten en de online repositories aanzetten! Vanaf dan kan je verder mits een internetverbinding.

Het volledige log hieronder: (more…)

Op een Linpus machine heb ik een onaangename ontdekking gedaan na het installeren van het “BIOS” wachtwoord; ik geraak niet meer binnen nadien, hoewel ik echt heel zeker ben van het wachtwoord!

Wat gebeurde:
Op een Aspire one krijg je bij het opstarten van het toestel heel kort, in een flits, twee opties op het scherm vermeld:
F2 = Bios setup menu en F12= Boot menu

Als je onmiddellijk op F2 drukt kom je “in het BIOS“, ofwel de “InsydeH20 Setup Utility” (inderdaad met deze schrijfwijze).
Uit de keuze “Information, Main, Security, Boot, Exit” kan je in Security het “Supervisor” wachtwoord instellen.
Daarna kan je eventueel nog het User password instellen, en kan je de keuzen “Power on password” aanzetten (“Enabled”)

Als je daarna je netbook herstart krijg je de vraag om het wachtwoord in te geven. Eender hoe je probeert, het wachtwoord wordt telkens geweigerd, en na drie pogingen wordt het toestel geblokkeerd en moet je het afzetten. Je controleert je wachtwoord, let op de hoofdletters, en gaat op zoek naar mogelijke andere interpretaties van het toetsenbord door het toestel.*

Zonder het BIOS wachtwoord kom je er niet in. Je systeem start eenvoudigweg niet op en je kan niet aan je gegevens. Ofwel breng je dan je toestel naar de technische dienst-na-verkoop, ofwel ga je op zoek of er geen manier is om dat BIOS te omzeilen of “uit te schakelen”.

Online leer je dat het BIOS kan “herschreven” ofwel dus “overschreven” worden. Dat kan je gebruiken om een nieuwe versie van het BIOS te bekomen. Helaas is dat geen eenvoudige operatie, die bovendien niet zonder risico is: als tijdens het proces, dat wel even duurt, iets foutgaat (bv batterij leeg), zou je het BIOS -en daarbij het toestel- wel eens onbruikbaar kunnen maken.

Maar gelukkig was er online ook goed nieuws. Ik las ergens dat het BIOS-wachtwoord IN HOOFDLETTERS WORDT OPGESLAGEN!
Dat betekent dat het wachtwoord dat ik ingegeven had (bv) “LinuxUser” wordt opgeslagen als “LINUXUSER”.
Als je de hoofdletter-toets (Shift Lock) indrukt kan je het wachtwoord ingeven zoals het bios het wenst te krijgen …

* Klassiek is bv het root wachtwoord in een Linux distributie dat ingegeven wordt op een moment dat het toestel nog niet is omgeschakeld van standaard systeem qwerty klavier naar de lokale taalinstelling met azerty toetsenbord. Het zoeken naar de plaats van de letters op dat andere klavier is dan de oplossing. Maar die interpretatie speelt zich af op gebied van de software, dus je systeem moet daarvoor al gestart zijn, wat hier niet het geval is.

Update 20/02: Het “hoofdletterprobleem” doet zich niet voor bij een latere versie van de Acer Aspire One + Linpus (nl 1Gb+160 Gb HD, wel bij A110L met bios v. 0.3109). Waarschijnlijk is het BIOS aangepast.

Een schermafdruk maken of bewaren op Linpus is niet voorzien in het Aspire One menu. Ook na het aktiveren van het uitgebreide menu is er geen optie om een schermafdruk te bewaren.
Aangezien Linpus Lite een XFCE werkomgeving heeft, zocht ik de oplossing in de XFCE documentatie op het net. De eenvoudigste manier is (helaas?) command prompt (maar het valt erg mee):
Open een terminal (rechtsklik, open terminal here)
Tik het commando om een schermafbeelding te maken (import), gevolgd door de naam die je het bestand wil geven en eindigend op .png (bv MijnSchermAfdruk.png):
import MijnSchermAfdruk.png
Daarna wordt je cursor een kruis waarmee je op het scherm een gebied kan aanduiden (klik – sleep het kader). Laat los en de afbeelding wordt opgeslagen met de naam die je gegeven hebt. Als dat klaar is zie je de cursor in het terminalvenster terugkeren. Klaar!

Neutraal, Systeem, Fabrikant en community:

• Wikipedia met handige overzichtstabel van hardware
• Acer.com Updates, software, … of FTP site EUR
• Draait Linpus Linux (van RH/FC 7 afgeleid) met een XFCE desktop (XFCE wiki)
• Aspire One Users – gebruikers forum

Op onze LinuxUser.Copyleft.be: snel: rubriek aspire1Linux

• Buitengesloten door BIOS (Acer Aspire one-Linpus)
• Screenshot in Linpus Lite
• Aspire One BIOS
• Ssh vanuit een Aspire One met Linpus Linux
• Kleine computertjes die Linux draaien
• Linpus redt eMac.

Nederlandstalig:

• Bespreking door MigGroningen op Tweakers.net
• Blogs: Array Out Of Bounds (ook meer Linux)

Engelstalig:

• Register Hardware: zelf aanpassingen doen met Ten tweaks for a New Aspire One als Recovery USB boot disk, uitgebreid menu en Gimp installeren, Toevoegen van desktop iconen, VLC player installeren en Netwerk Drive mounten (NAS), en meer en gevaarlijkere dingen als tunen voor SSD gebruik en bij-installeren van Firefox 3 wat niet zo gemakkelijk schijnt.
• andere blogs als macles, Chris
• besprekingen op pcworld, cnet
  OS News

Duits:

• Aspire One; de betere EEEpc?

Je krijgt het bios menu door bij het starten op F2 te drukken. Hier krijg je informatie over je toestel en kan je instellingen van het apparaat veranderen als gebruiker en beheerder wachtwoord, opstartbron, bv extern USB apparaat, datum en tijd enz. Een overzicht:

Informatie:
- CPU Intel Atom CPU N270 1.60 GHz
- HDD P-SSD1800 2080720564444 2
- BIOS version: System 0.3109, VGA Intel V1585
- Product AOA110 SN LUS020A0708290708B2500

Main
- Boot: Quick, Network, BootMenu F12, D2D Recovery.
- System Time, Date, Memory (512), Video (8) Mb

Opvallend: Geen melding van het “Storage Expansion” geheugen in de linkse uitbreidingssleuf

Security
- password voor User en Supervisor, aktief bij PowerOn

Boot
- Priority Order: IDE0: P-SSD1800; IDE1; USB FDD; USB HDD; Network Boot: Legacy PCI Device; USB CDROM.

Exit
- Save changes, Load Setup Defaults, Exit

Op zoek naar informatie over bovenstaand onderwerp..voorlopige resultaten:
USB disk, installatie, draaien van:
Pendrive Linux; usb-suse-installation-from-linux

Je moet natuurlijk eerst weten of je toestel kan starten of booten van usb;
- Pendrive Linux vergeet dat er ook Linux-gebruikers zijn die dat willen weten, hier voor winnies..
- of toch niet; hier voor Pinguins uit Zuid-Afrika
- meer Ubuntu-moois

Specifiek voor CD-loze computers als Asus Aspire One + Linpus Linux ?

Werken op een Mac is leuk, tot je met de muis 2171 foto’s van een cd naar een mapje sleept en de muis even “hapert” onderweg. Resultaat: alle foto’s komen op de desktop terecht. Een serieuze stapel, echt. Je ziet bij de start van het systeem rechtsboven op de desktop de foto’s achtereenvolgens als thumbnail verschijnen, de ene over de andere. Het lijkt soms wel een filmpje als de achtereenvolgende foto’s op elkaar lijken. Maar enkele duizenden foto’s op de desktop als “preview” weergeven is voor de eMac wel te veel van het goede.

Het is een unix-systeem (OS-X), dus het crasht niet, maar het wordt wel zo traag dat je er niet meer op kan werken. Je kan enkel programma’s starten die in de takenbalk zijn opgenomen; met wat geduld is na een kwartiertje iTunes opgestart, en vanaf dan speelt die ook redelijk normaal. Maar Finder heeft meer problemen. Na een klik op Finder en een uur rust was het Finder-venster geopend, maar je kon er niet in werken. Dus je kan de foto’s niet weggooien. Je kan ook geen andere programma’s starten (ik dacht aan een terminalvenster bv). Vicieuze cirkel.

Ik geraak met veel geduld (een kwartier per muisklik) in de systeeminstellingen, zie dat de harde schijf niet vol is, vind daar bij netwerk het ip adres van de mac 192.168.1.2 en krijg ssh aangezet.

Dan haal ik mijn Aspire1/Linpus boven, sluit hem aan op het netwerk en test ping de mac: ping 192.168.1.2 reageert ok.
ssh username@192.168.1.2 antwoordt na verloop van tijd met de vraag om de verbinding te bevestigen en een wachtwoord te geven. Verbindig gelukt!
De uit Linux bekende commando’s werken ook hier:
ls -lF om de directory te bekijken, cd directoryname om van directory te veranderen, rm *.MOV om een reeks bestanden weg te gooien (opgelet, die zitten NIET in het vuilbakje erna. Weg is weg!). Op het scherm is er nog geen reactie te zien (thumbnails van verwijderde bestanden staan nog op desktop).
Een directory bijmaken, de foto’s ernaartoe verplaatsen:
mkdir ./../Documents/RedDeFotos
mv IMG*.JPG ./../Documents/RedDeFotos

De Mac reageert niet op zijn scherm; alle thumbnails staan er nog. Als hij al reageert zal het waarschijnlijk lang duren, dus we herstarten hem maar ineens vanop afstand:
shutdown -r now
De eMac herstart met een bijna lege desktop en werkt weer normaal.